İngiltere’de Essex kontluğunun Colchester kentinde bir mağazadan satın alınan bir çift çorapta, insana ait olduğu tahmin edilen bir kemik bulundu.
Essex polisi, Primark’ın Colchester mağazasından alınan bir çift çoraptaki insana ait olduğu sanılan kemiğin yakında meydana gelen bir olaydan kaynaklanmadığını, kemiğin çevresinde deri parçası veya başka bir maddenin bulunmadığını belirterek araştırmalarının sürdüğünü kaydetti. İlave testler yapılmadan polisin, kemiğin cinsi ve yaşı konusunda kesin bir kanıya varamayacağı belirtildi.
Polis, Primark mağaza yetkilileri ile birlikte araştırmayı sürdürdüklerini, onların da tedarikçi fabrikada araştırma yaptığını söyledi. Primark sözcüsü, “Bu konuyu ciddiye alıyoruz. Çorapların imal edildiği tedarikçi fabrikada bir araştırma yaptık. Olayın fabrikada meydana geldiğini gösteren herhangi delil bulunamadı. Bu yüzden, büyük bir ihtimalle söz konusu kemik çorabın içerisine bilinmeyen bir sebep herhangi bir kişi tarafından konulmuş olabilir” dedi.
Essex polisi, içerisinde kemik bulunan çorabın Primark’ın Colchester mağazasından 10 Aralık 2018’de satın alındığını olayın kendilerine 2 Ocak 2019’da bildirildiğini kaydetti.
Primark’ın sözcüsü fabrikanın diğer perakendecilere de mal temin ettiğini, geçmişte aynı fabrika hakkında asılsız olduğu ortaya çıkan iddialar olduğunu geçen yıllarda birkaç kere denetimden geçtiğini söyledi. Sözcü, “Primark olarak, üründe bulunan maddeden kaynaklanan üzücü olaydan dolayı müşterimizden içtenlikle özür diliyoruz” dedi.
Sinop’ta 1 yıldır hizmet veren ve tek çorap üretim üretim fabrikası olan Mute Çorap, Almanya, İngiltere ve Hollanda’ya yılda 1 milyon çift çorap ihracatı gerçekleştiriyor.
İHA’ya konuşan işletme sahibi Asım Sağlam, “Biz Sinop Organize Sanayi Bölgesinde çorap üretimi yapıyoruz. Ürettiğimiz çorapları burada ihracat etmek üzere bulunuyoruz. Sinop’tan Avrupa’nın geneline, Avrupa Birliği ülkelerine ihracat yapıyoruz. Onun dışında Kuzey Afrikaülkeleri bizim ana pazarlarımız. Burada ham madde olarak pamuk ipliğini alıyoruz. ve bu ham maddeyi çorap haline getiriyoruz. İhracata hazır bir vaziyette buradan ihraç ediyoruz. Şu an üretimde, burun dikişte ve paketleme olmak üzere burada farklı departmanlarımız var. Çalışan eleman kadromuz şu an iyi, memnunuz. Verimimiz gayet iyi. Yeni personel ihtiyacımız da var. Dolayısıyla gelen arkadaşları biz burada istihdam etmek üzere bekliyoruz” dedi.
MUTE Çorap’ta şuanda 1500 metrekare kapalı alanda üretim yapıyor. 40 civarında personel ile çorap üretimi yapan fabrika, örgü departmanı haricinde burun dikiş ve paketleme departmanlarna da sahiptir.
Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, 20 milyar liralık ‘KOBİ Değer Kredisi’ni tanıttı. 13 bankanın desteklediği paket, cirosu 25 milyon liranın altındaki 40 bine yakın işletmeyi ilgilendiriyor. Şirketler 6 ay anapara ödemesiz, toplam 36 ay vadeli ve aylık 1.54 faiz oranı ile kredi kullanabilecek.
Açıklanan desteğin reel kesimin yakından takip edildiğinin göstergesi olduğuna dikkati çeken Başkan İsmail Gülle, “Kredi kartlarına taksit imkanı ve esnafa verilen desteğin üstünden daha 24 saat geçmeden ekonomimizin kılcal damarlarını oluşturan KOBİ’lerimiz için açıklanan ekonomik destek paketi memnuniyet vericidir. Ekonomi yönetimimiz göreve geldiği günden bu yana sürati ve hedefi 12’den vuran müdahaleleri ile ekonominin bütün katmanlarını dikkate aldığını gösteriyor. Kredi paketinin sunduğu limitler ve ödeme planları fevkalade isabetli. Yine paketin ihracatçı ve imalatçıya yönelik olması bize ekonominin doğru okunduğunu ortaya koyuyor” diye konuştu.
Çorap Sanayicileri Derneği, çorap sektörünün teknik alanda gelişmesi ve yeni nitelikli elemanların sektöre kazandırılması amacıyla İSMEK yetkilileri ile bir araya geldi.
ÇSD, çorap fabrikalarına makine operatörü yetiştirebilmek gayesiyle İSMEK ile ilk toplantısını 21 Eylül tarihinde yapmıştı. Yapılan toplantıda, kısa süreli kurslarla sertifika programlarının hayata geçirilmesi üzerinde durulmuş, bunun için ‘neler yapabiliriz?’ sorusu detaylandırılmıştı. Projenin hayata geçirilmesi için 11 Ekim tarihinde yeniden bir araya gelen ÇSD Yönetim Kurulu üyeleri ve İSMEK yetkilileri, Öztaş Çorap’ı ziyaret etti. Ziyarette, ÇSD Yönetim Kurulu Başkanı İlker Öztaş, ÇSD Yönetim Kurulu Üyeleri’nden Tuğçe İyikülah Arık, Ceyda Özdoğancı, Ahmet Bilal Kıymaz, Serdar Bekmezci, projenin eğitim ayağı için Marmara Üniversitesi Tekstil Eğitimi Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Erkan İşgören, İSMEK’ten ise Hayat Boyu Öğrenme Müdürü Ali Koca, İSMEK Genel Koordinatör Yardımcısı Esin Akdemir ve beraberindeki heyet hazır bulundu.
Yapılan ziyarette, İSMEK yetkililerine makinelerin yapısı anlatılarak, kapladığı yer ve üretim süreci hakkında bilgi verildi. Bu bilgiler neticesinde, yer olarak uygun olan bir mekânın bulunmasıyla kursların başlayacağı belirtildi. Şu an yer arayışının devam ettiği kurs için, atölye krokisi üzerinde çalışılıyor. Öztaş Çorap’ı gezerek, makinelerin kapladığı alanı yakından inceleyen İSMEK yetkilileri, kursiyerler için gereken makine ihtiyacı haricinde tüm giderlerin İSMEK tarafından karşılanacağını ifade etti. Usta öğretici yetiştirmek amacıyla İSMEK bünyesinde açılacak kursun, makine ihtiyacı ÇSD tarafından karşılanacak. Ayrıca 19 Kasım’da yeniden bir araya gelecek olan ÇSD ve İSMEK programa konulacak olan müfredatın detayları hakkında da görüş alışverişinde bulunacaklar.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 2019 yılında uygulanacak asgari ücreti belirlemek üzere son toplantısını yaptı. 2019 yılında asgari net ücret Asgari Geçim İndirimi (AGİ) dahil olmak üzere 2 bin 20 TL oldu.
Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanı Zehra Zümrüt Selçuk, Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun bugün gerçekleştirdiği son toplantının ardından asgari ücretin 2019 yılında brüt 2.558 lira, net 2.020 lira olarak belirlendiğini açıkladı. Selçuk, evli ve 3 çocuklu çalışan için asgari ücretin 2.155 TL olduğunu bildirdi.
2019 AGİ ÜCRETLERİ
Yeni yılda bekarlar için AGİ 191.85 TL olacak.
Evli ve eşi çalışmayan: 230.22 TL Evli ve eşi çalışmayan 1 çocuklu: 259.00 TL
Evli ve eşi çalışmayan 2 çocuklu: 287.78 TL Evli ve eşi çalışmayan 3 çocuklu: 326.15 TL
Evli ve eşi çalışan: 191.85 TL Evli ve eşi çalışan 1 çocuklu: 220.63TL
ABD resmi istatistiklerine göre Amerika Birleşik Devletleri 2018’nin Ocak-Eylül döneminde 1.68 milyar dolarlık çorap ithalatı yaptı. Bu ithalatın 1.02 milyar dolarlık kısmını Çin’den, 182.5 milyon dolarlık kısmını El Salvador’dan, 102.1 milyon dolarlık kısmını ise Honduras’tan gerçekleştirdi.
Aynı dönemde Türkiye’nin ABD’ye çorap ihracatı ise 14.1 milyon dolar oldu. Türkiye bu ihracatla ABD’nin 11.’inci büyük tedarikçisi olmuştur.
İtalyan çorap makinesi üreticisi Rumi’nin yeni ürettiği Rumi SevenR D4S burun kapamalı tek silindirli çorap örme makineleri Türkiye pazarında ilgi görüyor .
Italyan çorap makine üreticisi RUMI , yüksek performans ve inovatif kullanıcı deneyimi sunan ileri teknoloji akıllı çorap makinesi Seven R’yi pazara sundu, taşlar yerinde oynadı.
İtalya Botticino Sera merkezli şirketinin birkaç yıl önce lansmanını yaptığı Seven R serisi makinelerine ülkemizde de talep görmeye başladı.
Çorap ihracatında ilk 5 arasında yer alan büyük bir çorap ihracatçısı, makine tercihini Rumi Seven R’den yana kullanarak parkuruna 30 adet ekledi. Önümüzdeki aylarda 30 adet daha alacak olan bu firmanın parkurundaki RUMI sayısı 60’a çıkacak.
RUMI’nin Türkiye distribütörü ETS Pazarlama’nın genel müdürü Tuncay Sayım, RUMI’nin kendine özgü üstün özellikleri sayesinde pazarda kendilerine ilginin olduğunu söyledi. Piyasada sadece burun kapamalı değil düz çorap makinelerin de ilgi gördüğünü belirten Sayım, bir kaç firma ile daha temasta olduklarını, yakında zamanda bunların da sıcak satışa dönüşmesini beklediklerini söyledi.
Sayım, deneme amaçlı makine taleplerine olumlu yanıt verdiklerini dile getirdi. Sayım ayrıca RUMI’lerin fileli çorap yapabilme özelliğinin de olduğunu söyledi.
Dikkat çeken özellikleri:
* Yüksek ve “gerçek” süratli çalışma kabiliyeti ile maksimum üretim verimliliği…
* Kasnak, kayış, dişli, mil gibi birçok parçadan tasarruf ve minimum enerji tüketimi…
* Wac, smc, signal ve daha bir çok kaliteli marka ürünler ile uzun ömürlü kullanım…
Çorap üretim teknolojisinin gelişimine bağlı olarak, üretimde insan gücünün kullanımının azalması durumunda çorap üretimi, kendi markası ile satış yapan ülkelere kaymaya hazır hale gelebilecektir. ABD’nin üretime yeniden giriyor olmaya başlaması bunun ilk işaretlerini vermektedir. Burun dikişli makinelerin yaygınlaşmaya başlamasından beri ABD’nin artan oranda çorap makinesi alıyor olması bu tezi destekler niteliktedir.
Mithat Aracı
Dünya çorap ithalatında kısmen toparlanma var
Dergimizin bu sayısında sizlere 2017 yılı rakamları henüz yayınlanan dünya çorap ihracat pazarının 2003-2017 dönemindeki dinamiklerini UN Comtrade rakamları ışığında analiz edeceğim. UN Comtrade sitesi Dünya çorap istatistiklerini birincil olarak Amerikan Doları bazında vermekte olup ikincil bilgi ise toplam kilogram bazındadır. Toplam kilogramdan çift çorap miktarına dönüşüm farklı boy ve kalınlıktaki çorap cinslerinin varlığı nedeniyle imkansız hale gelmektedir.
Çin’in toplam dolar bazında yaptığı Dünya pazar payı gerçekte çift çorap bazında yapılabilseydi, ortalama Çin çorabı Türk çorabına göre yüzde 30-35 kadar daha ucuz olduğun dan, sanırım çift çorap bazında Çin’in Dünya pazar payı dolar olarak yüzde 45 yerine çift bazında yüzde 60-65’leri bulabilirdi. Avrupa İstatistik Kurumu EUROSTAT ise hem EURO hem de çift çorap bazında istatistikler yayınlamaktadır. O nedenle Avrupa pazarı için yaptığım analizlerde ise genellikle kullandığım rakamlar çift çorap bazlı olmaktadır. Türkiye’nin Avrupa pazar payı, fiyatları Çin’e göre yüzde 30-35 civarında daha pahalı olması nedeniyle, Avro bazında analiz edildiğinde ise, Çin’le oldukça benzer pazar paylarına sahiptir.
Çin’e kotaların 2003 yılında kalkmasıyla birlikte hızla artışa geçen dünya çorap ihracat rakamları, Grafik 1’de göreceğiniz gibi, 2015 yılında gördüğü 14,1 milyar dolarlık hacimden sonra düşüşe geçmiş, 2016 yılında ulaştığı 12,3 milyar dolarlık dip noktadan toparlanarak, 2017 yılında 12,7 milyar dolara varmıştır. Dünya çorap ithalatının yaklaşık yüzde 45’ini tek başına yapan Avrupa ülkeleri, çorap ithalatını Avro bazında yaptığından, Avro’nun 2014 yılındaki 1,40 seviyesinden 2015 yılında 1,10 seviyesine düşmesi nedeniyle, Amerikan Doları bazında yayınlanan çorap ihracat rakamlarında düşüş meydana gelmiş olabilir.
Aynı grafikte mavi çizgi ile gösterilen, çorap ihracat hacminin yıldan yıla olan değişim trendinin, 2008 yılına kadar olan yaklaşık yüzde 15 büyüdüğünü, 2009-2011 döneminde önce yüzde 10’lara düşmeye başladığını, sonrası yıllarda ise Avro zayıflığından dolayı daralma sürecine girdiğini görmekteyiz. Bu zayıflıkta, özellikle Çin’deki maliyet artışları nedeniyle çorap fiyatlarındaki kısmi fiyat artışlarının da etkisi olabilir diye düşünüyorum. Önümüzdeki dönemde toplam çorap ihracat rakamlarında büyüme gerçekleşme ihtimali bence birçok nedenden dolayı eskisi gibi olmayabilir. En önemli olasılık, ana üretici ülkelerdeki maliyet artışlarının çorap fiyatlarındaki artışı tetikleyebileceği, onun da dünya çorap tüketimini yavaşlatabilecek potansiyelde olmasıdır.
Diğer olasılıklar ise, dünyanın birçok bölgesinde yerel üretimin yavaş yavaş devreye girebilecek olmasıdır. Son dönemde izlediğim, şimdilik sayı olarak az olsa da, ucuz Çin çorap makinaları satışının birçok daha önce çorap işinde görmediğimiz ülkeye gerçekleşiyor olması beni bu şekilde düşünmeye itiyor. Ayrıca Çin öncesi dönemde büyük ölçüde kendisi için çorap üreten ülkelerden bir olan Amerika’nın,çorap tüketimini artan oranda, ülke içinde ürettiğini farz edersek,zamanla daha az çorap ithalatı yapacağını, bununda toplam dünya ithalat rakamını azaltabileceğini tahmin edebiliriz.
İngiltere’de Essex kontluğunun Colchester kentinde bir mağazadan satın alınan bir çift çorapta, insana ait olduğu tahmin edilen bir kemik bulundu.
